19 цаг, 35 минут, 5 секундын өмнө шинэчлэгдсэн

|

163 өдөр, 19 цаг, 35 минутын өмнө

Бага насны хүүхдийн хөгжил

БАГА НАСНЫ ХҮҮХДИЙН ХӨГЖЛИЙН СТАНДАРТЫН ТАНИЛЦУУЛГА 

 

Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартын онцлог 
Бага насны хүүхдийн өсөлт, хөгжил эрүүл мэндийн байдал нь насанд хүрэгчдийн асаргаа хамгаалал, дэмжлэгээс үлэмж хамаарах тул хүүхдийн хөгжилд гарах өөрчлөлтийг дэмжих насанд хүрэгчдийн үйл ажиллагаанд тавигдах наад захын (минимум) нийтлэг шаардлагыг тусгасан.

Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартын ай, дэд айг сонгосон үндэслэл
Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартын айг бид биеийн хөгжил, оюун ухааны болон нийгэмшихүйн хөгжил хэмээн авч үзсэн. Энэ нь нэг талаас хүүхдийн хөгжлийг цогц байдлаар авч үзэж байгаагаар нөгөөтэйгүүр Монголчуудын хүний хөгжлийг үзэх философи сэтгэлгээний үүднээс авч үзвэл бие, оюун, сэтгэл хэмээх өөр хоорондоо салшгүй холбоотой гурван хэсгээс бүрддэг хэмээн үзэж ирсэн уламжлалтай холбоотой. Үүнийг бид Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартын айг сонгосон үндэслэлээ болгож байна.

 

/ зураг 1/
Хүний хөгжил нь арга, билиг, үрийн харилцан шүтэлцээний гурвалсан зүй тогтолд тулгуурладаг санааг үндэс болгон бид хүүхдийн хөгжлийн тогтолцооны загварыг босгож түүнийгээ стандартаа боловсруулахад анхаарч үзлээ. Эл үүднээс хүүхдийн хөгжил нь:Арга тал болох – Бие махбодын (зогсонги)
Билэг тал болох – Оюун ухааны (хөдлөнгө) гэсэн хоёр тусгай бодитой зүйлийн харилцан нөхцөлдөхүйн нэгдлээр тодорхойлогдоно. Бие бялдар сайтай хүмүүн нь билэг болох хурц оюун ухаантай хослон сайн сэтгэлийг бий болгоно /Ж. Б / гэсэн үүднээс үр нь сэтгэл санаа болж байгаа юм. Өөрөөр хэлбэл, бие бялдар сайтай, ухаан саруул хүмүүнээс төрсөн үрийн сэтгэл зөв байна гэж үздэг. Хүүхдийн бие махбод хөгжин оюун ухаан тэлэхийн хэрээр сэтгэл санаа төлөвшиж улмаар хүн төлөвших үндэс болж байгаа юм.
Бие бялдар, оюун ухаан, сэтгэлийг философи талаас нь авч үзвэл:
Бие бялдар- бие махбод, эрхтэн илэрхийлэх хэлбэр нь хөдөлгөөн;
Оюун ухаан- сэтгэхүй, илэрхийлэх хэлбэр нь хэл яриа;
Сэтгэл- сэтгэл санаа, сэтгэл хөдлөл илэрхийлэх хэлбэр нь харилцаа гэсэн санааг дэд айг сонгосон үндэслэлээ болгосон юм.
Хүмүүн анх төрөхдөө биеийн хувьд хүн, оюун ба сэтгэлийн хувьд амьтан буюу харанхуй төрдөг бөгөөд хам хүрээ (байгаль-нийгмийн орчин) -тэй харилцан үйлчилсний ачаар хүмүүн төрөлхтөний боловсруулан бий болгосон оюуны соёлын болон үнэт зүйлийн сангаас зориудаар болон санамсаргүй байдлаар хүртэн оюун ухааны болон сэтгэл санааны хувьд гэгээрнэ” хууд 50.
Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартын ай, дэд ай, бүрэлдэхүүн хэсэг, хүрэх төвшин дараах зарчимд тулгуурласан. Үүнд:
· Ай тус бүр нь хүүхдийн хөгжлийн тодорхой чиглэлийг илэрхийлж байхын зэрэгцээ цогц, бие даасан шинжтэй байх
· Ай, дэд ай, бүрэлдэхүүн, хэсэг, хүрэх төвшин өөр хоорондоо харилцан хамааралтай, уялдаатай байх
· Тухайн дэд ай, бүрэлдэхүүн хэсэг, хүрэх төвшин, үзүүлэлтийн тоо ойролцоо байх

Шалгуур, үзүүлэлт – Хүүхдийн чадвар, зан чанарыг хэмжиж болохуйц үзүүлэлт бөгөөд тодорхой насанд хүүхдийн чадвар, зан чанарт гарах өөрчлөлт ахицыг үнэлэхээр боловсруулсан. Шалгуур үзүүлэлт нь дараах шаардлагыг хангасан байна:
· Үнэлэх гэж буй шалгуур нь хэмжигдэхүйц байх
· Ажиглагдахуйц, харагдахуйц байх
· Тухайн хүүхдийн насны онцлогт тохирсон байхаас гадна хүүхэд бүрийн хөгжлийн төвшин ялгаатай гэдгийг харгалзсан байх зэрэг болно. Үзүүлэлт нь хүүхэд нэг наснаас нөгөө насанд шилжихэд юуг мэдэж, юуг чаддаг байх вэ гэдгийг илүү тодорхой болгож бага насны хүүхдийн хөгжүүлэх үйл ажиллагаа сургалтыг тасралтгүй зохион байгуулахад багш нарт туслана.Нас, насны үечлэл, түүний шийдэл. 
Нас гэдэг нь цаг хугацааны хувьд харьцангуй хязгаарлагдахуйц сэтгэцийн хөгжлийн тодорхой үе шат юм. Нас нь зүй тогтол бүхий физиологийн болон сэтгэл зүйн цогц өөрчлөлтөөр тодорхойлогддог. Насны үечлэл нь хүний хөгжлийн үйл явцын мөн чанарт тулгуурлаж байдаг.

Сэтгэл зүйч Л.С. Выготский “нас” гэдэг ойлголтыг хөгжлийн нийгмийн нөхцөл, болон “насны шинэ бүрдэл шинж” гэсэн ойлголтоор дамжуулж тодорхойлсон. Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартыг боловсруулахдаа онолын эл санааг үндэс болгож хүүхдийн хүрээлэн буй орчин, эцэг эх асран хамгааллагчдын харилцаа болон тухайн насанд бүрэлдэж бий болох хөгжлийн шинэ бүрдэл шинжийг анхаарахыг хичээсэн.

Нөгөөтэйгүүр, хүүхдийн сэтгэцийн хөгжлийн талаарх номлол сургаал нь гол төлөв хүүхдийн хөгжлийг авч үзэхдээ насны үеийг бий болгож (stage-ийн онол) улмаар тухайн насанд бий болох сэтгэцийн хөгжлийн болон зан төлвийн шинж чанарыг тодорхойлж байдаг.

Насны үечлэлийг дэвшүүлэн тавьсан Л.С.Выготский, Д.Б.Эльконин (Орос) Ж.Пиаже (Швейцарь) Э.Эриксон (АНУ), З.Фрейд (Австри ) Ц.Балхаажав, Д.Дашхүү (Монгол) эрдэмтэн судлаачид өөр өөрсдийн байр сууринаас насны үечлэлийг тогтоожээ. Бид стандартын насны үечлэлийг тогтоохдоо тухайн насанд илрэх сэтгэцийн болон зан үйлийн шинэ бүрдэл болон уг стандарыг хэрэглэгчдийн хэрэгцээг хангах зорилгоор нас тус бүрээр агуулгыг гаргасан байгаа. Тухайлбал,
·         1 хүртэл нас (0-12 сар)
·         2 хүртэл нас (13-24 сар)
·         3 хүртэл нас (25-36 сар)
·         4хүртэл нас (37-48 сар)
·         5 хүртэл нас (49-60 сар)
·         6 хүртэл нас (61-72 сар) болно.

Ингэж сонгосон нь нэг талаас монголчууд хүүхдийн насыг сараар нь нарийвчлан ярьдаггүй, “ой″ өнгөрч байгаа, 3 ойтой гэх мэтчилэн бүхэл тоогоор илэрхийлж ярьдаг. Нөгөөтэйгээр бусад орнуудад бага насны хүүхдийн сургалтын хөтөлбөр, стандарт болон бусад холбогдох баримт бичигт дүн шинжилгээ хийхэд гол төлөв хүүхдийн насыг сараар авч үзсэн байдаг тул бид нас болон сарыг хамтатган авсан.

Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандартын бүтэц
Бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандарт нь ай, дэд ай, бүрэлдэхүүн хэсэг, хүрэх төвшин, үзүүлэлтүүд гэсэн бүтэцтэй (Зураг 2).

Хүүхдийг эхлээд хаан мэт өргөмжил, дараа нь сүүдэр мэт дагуул гэсэн хүүхэд хүмүүжүүлэх арга зүйн монгол уламжлалыг иш үндэс болгож, бага насны хүүхдийн хөгжил нь нэг талаас бие, оюун, сэтгэл гурвын цогц нэгдэл, нөгөө талаас хүүхдийн эл хөгжлийг дэмжих үйлчилгээний шүтэлцээ байна гэж үзлээ. Иймээс бага насны хүүхдийн хөгжлийн стандарт нь хүүхдийн цогц хөгжлийг тодорхой насанд харгалзуулан хэмжих үзүүлэлтүүд, нөгөөтэйгүүр хөгжлийг хөтлөх цогц үйлчилгээнд тавигдах шаардлагын шүтэлцээгээр тодорхойлогдохоор хэмжээсжиж хийсэн баримт бичиг юм.

БНХХС -ыг боловсруулахад баримталсан зарчим: 
Стандартыг боловсруулахад дараах зарчмыг баримтлав. Үүнд:
·         Хүүхдийн хөгжил цогц байх
·         Стандартын бүтцийн элементүүд агуулгын хувьд өөр хоорондоо уялдаа, холбоотой, харилцан хамааралтай байх
·         Стандартын ай, дэд ай, хүрэх төвшний зорилтуудад үндэсний өв уламжлал, үнэт зүйлсийг нас насны онцлогт тохирсон хэлбэрээр, хэмжээстэй тусгасан байх
·         Хэрэглэгч хэн бүхэнд ойлгомжтой, тодорхой байх
·         Бага насны хүүхдийн хөгжил насанд хүрэгчдээс ихээхэн хамааралтай тул насанд хүрэгчдийн дэмжлэг туслалцааг тусгасан байх
·         Боловсролын бусад төвшний стандарттай уялдсан байх зарчмыг тус тус баримтлан боловсруулсан болно.

БОЛОВСРОЛ, ШИНЖЛЭХ УХААНЫ ЯАМ
Share

Бусад мэдээ:

Short URL: http://nud.mn/news/?p=12178


  1. Хөрөнгөтэй компанийн хөлд сөгдсөөр байх уу
  2. Н.Батбаяраар туг тахихаас өөр арга Засгийн газарт үлдэхгүй нь бололтой
  3. Л.Оюун: Улсын төсөв, төсвөөс гадуурх зарцуулалтын адилхан хумих шаардлагатай
  4. Цахимаар газар өмчлөх хүсэлтийг 15 хүртэл авна
  5. Засгийн газар Хөвсгөлд хуралдах хэвээрээ
  6. Ерөнхийлөгчийн хүү хуримаа хийнэ
  7. С.Ламбаагийн нууцхан мөрөөдөл
  8. “Ээлжит бус чуулганыг хуралдуулах шаардлагатай” гэж гишүүд үзлээ
  9. Б.Оюунццэцэг: 70-95 мянган төгрөгөөр антень худалдаж авч тоон системд шилжинэ
  10. Хэн ч биш нийгэм л буруутай
  11. “Нүүрсчин зөвлөх”
  12. Монгол-Хятадын бизнес форум болно
  13. Хогны уут тараана
  14. Улсын хэмжээнд инфляци өссөн байна
  15. Бодлогын хүүг нэмсэн ч ипотекийн зээлийг хумихгүй
  16. МАНАН-г хүсэмжлэгчдийн ээлжит золиос нь Л.Гансүх бололтой
  17. О.Бум-Ялагч: Н.Тэгшбаяр бол АН-н фракциуд нэг үзэл баримтлалд нэгдэж чадахгүй байна
  18. Хэдий болтол Хар тамхичдын толгойг илэх вэ
  19. Ц.Оюунбаатар: 100 хоногийн хугацаанд валютын ханшийг барих ёстой байсан
  20. Харилцаа холбооны зохицуулах хороо хариу өгөөгүй
  21. Хаширдаггүй Засгийн газрынхан
  22. АЛТАН ЗАГАСНЫ ҮЛГЭР
  23. Сүхбаатарчууд Арева, Гурвансайхан компанид газар нутгаа алдах нь ээ
  24. Сургуулийн хөрөнгийг сувд шиг түүсэн эрхмийг хэзээ шүүх вэ
  25. Улсын авдар руу сарвайх зүрхтэй Н.Батбаяр сайдад төр “өршөөл” үзүүлсээр байх уу
  26. Ө.Магсаржав: Монголд тарьсан цэцэг мөн үү гэдэг л байна
  27. Архангайн Хашаатад 10 жилийн өмнө гамшигт үзэгдэл болж байжээ
  28. Засгийн газар хууль зөрчин байж Хөгжлийн банкинд зээлийн баталгаа гаргаж өгчээ
  29. Н.Батбаярын яам хөгжлийг боймилж байна уу
  30. Архангай аймагт гамшгийн улмаас 10 хүн гэмтэж, нэг хүн амиа алджээ
  31. “Найман шарга” захад ам.доллар 1858 төгрөгтэй тэнцэж байна
  32. Цахим ертөнцийн “тавилга”
  33. Боодогны шөлөнд цатгалдсан сайд барилгын салбарыг эзгүйрүүлж байна
  34. Гадаад бодлого дээр талцахын уршгийг амсчээ
  35. Н.Батбаяр сайдаас өөр хэн байх вэ
  36. Хөршүүдийн удирдлагууд айлчлах гэж байхад
  37. Усны нөөцийг шавхагчдад хариуцлага тооцох хүн байна уу
  38. Царцаасан төслүүдийг амь оруулж эдийн засгаа дэмжье, Н.Батбаяр сайд аа
  39. Төсвийн мөнгийг хэмнэгчид мандтугай
  40. Гашуун боловч үнэн үгтэн
  41. “Найман шарга” захад ам.доллар 1858 төгрөгтэй тэнцэж байна
  42. А.Жаргалсайхан: Монголын банкууд, компаниуд гадаад захаас мөнгө босгох боломж хаагдаж байна
  43. Хүнсний ногооны үнэ талийжээ
  44. Нөөцийн махны 0.4 хувь нь зарагдаагүй байна
  45. Б.Болор: Ардчилалын сүлд дууг ганц жил сонсоход болохгүй зүйл байхгүй
  46. ИНЕГ-ын экс удирдлага С.Батмөнхийн хэрэг юу болов
  47. Портунагийн бодлого, бонд хоёр өрийн дарамт үүсгэж байна
  48. Т.Батаар марктай болжээ
  49. Л.И.Брежневд цэцэг өгөх хүүхдээр шалгарч байв
  50. М.Зоригт гишүүнийг шүүмжилжээ
  1. Москва Прикол: very few internet websites...
  2. пдд: the time to study or check out the material or internet sites we have linked to beneath the
  3. пдд: Wonderful story, reckoned we could combine a number of unrelated information, nonetheless...
  4. Russia (Country): that could be the finish of this article. Right here you will locate some internet sites that we...
  5. Прикол: just beneath, are various totally not associated websites to ours,...

Фото / Видео мэдээ

Copy Protected by Chetans WP-Copyprotect.